Theologie

door: Tilburg school of Catholic Theology

Streams > Theologie

Wil jij meer weten over theologie? Samen met Anton ten Klooster en Archibald van Wieringen kun je met deze stream je kennis van theologie verdiepen!

“Hij wil dat we heiligen worden en dat we geen genoegen nemen met een bleek en middelmatig bestaan”. Dat schrijft paus Franciscus in zijn aansporing Gaudete et Exsultate. Hij vraagt je om na te denken over wie je bent en waar je voor leeft. Hoe kun je een goed en gelukkig mens worden? Deze stream gaat over theologie, over de bronnen van ons geloof, over de kerk, dus ook over jouw leven - en over wat al deze onderwerpen met elkaar te maken hebben.

Begeleiders zijn Dr. Anton M. ten Klooster en Prof. Dr. Archibald L.H.M. van Wieringen. Anton ten Klooster is docent en onderzoeker aan Tilburg School of Catholic Theology. Hij is priester van het aartsbisdom Utrecht. Het is de zevende keer dat hij naar de WJD gaat. Archibald van Wieringen is hoogleraar Oude Testament aan dezelfde faculteit en coördinator van de Engelstalige Bachelor Theologie. Hij is priester van het bisdom Haarlem-Amsterdam.


Discover theology, discover your identity

Je bent een heleboel verschillende dingen: zoon of dochter, collega, vriend(in), parochiaan, buurtbewoner... Is er eigenlijk een manier om dat hele, ingewikkelde leven als geheel te bekijken? Christen-zijn gaat over je hele leven. Het is niet alleen een overtuiging, maar een way of life. Dat is op een heel mooie manier beschreven in de zogenaamde Zaligsprekingen (Matteüs 5:1-12). Deze woorden “zijn de identiteitskaart van elke Christen”, zegt paus Franciscus. Ze laten ons zien hoe je Christen wordt, elke dag van je leven opnieuw.


Theologie als een keten van teksten

In deze stream lezen we als basistekst de apostolische exhortatie Gaudete et Exsultate. Deel drie van deze tekst is een reflectie op de Zaligsprekingen uit de Bergrede in het Matteüsevangelie. Jezus spreekt daarin over de Thora, de leefregels die God aan zijn volk gegeven heeft. Steeds worden Bijbelteksten, die getuigen van de openbaring van de God van Israël, de Vader van Jezus Christus, herlezen en daarmee opnieuw geïnterpreteerd – een proces dat al in de Bijbel zelf plaatsvindt. Het getuigenis aangaande God wordt zo ook na de Bijbelse teksten voortgezet in de herlezingen van bijvoorbeeld Augustinus en Thomas van Aquino. Tot op de dag van vandaag wordt aldus het getuigenis verder gedragen en geactualiseerd door lezing en herlezing. Gaudete et Exsultate staat in deze traditie, deze snoer van teksten.


Programma

Tijdens het voorbereidingsweekend in november willen we je inleiden in de teksten die centraal staan. Je krijgt een algemene inleiding op de apostolische exhortatie Gaudete et Exsultate. We kijken naar de opbouw van dit pauselijke document en noemen de belangrijkste thema’s die erin behandeld worden. Verder bespreken we de opbouw van de Bergrede en zijn plek in het Matteüsevangelie. Met deze kennis kan jezelf ter voorbereiding op de bijeenkomsten tijdens de WJD in Panama-Stad deze teksten lezen.

Tijdens de WJD hebben we 3 sessies. In deze sessies plaatsen we het pauselijke document in de brede context van de theologie. Elke sessie heeft een eigen thema. De opbouw van de sessies is steeds tweeledig: je krijgt informatie uit zowel de Bijbelse als de na-Bijbelse theologische traditie. Het eerste deel zal Archibald van Wieringen verzorgen, het tweede Anton ten Klooster. Er is uiteraard gelegenheid tot het stellen van vragen en het uitwisselen van eigen inzichten.


Sessie 1: roeping

We kijken eerst naar roepingsverhalen in de Bijbel. Hoe roept God de mens tot zijn taak? Roeping is in de Bijbel communicatief en spanningsvol.

Daarna bezien we de visie van Thomas van Aquino dat roeping steeds roeping is tot een gelukkig leven. De exhortatie sluit nauw aan op Thomas’ visie.


Sessie 2: zaligsprekingen

Zaligsprekingen komen geregeld voor in de Bijbel. Een van de bekendste is die van Psalm 1, die opent met de woorden “welzalig de mens, die…”. We kijken hoe Psalm 1 een ideaalbeeld schetst van de zalig te prijzen mens.

Daarna staan we stil bij de waarde die Thomas van Aquino aan de zaligsprekingen hecht. We kijken daarbij bijzonder naar deze woorden met de vraag: wie zijn de mensen van de zaligsprekingen en hoe leven ze? Kunnen wij ook zulke mensen worden?


Sessie 3: sociale kritiek

De Zaligsprekingen in het Matteüsevangelie sluiten nauw aan bij de sociale kritiek van de profeten. We bekijken wat de profeten drijft om, namens God, kritiek te leveren op hun toenmalige maatschappij.

De exhoratie past in het maatschappelijk denken van paus Franciscus. Gelovig zijn vandaag de dag betekent dat je ingaat tegen de stroom en andere dingen belangrijk vind. Welke weg wijst de paus daar in?


Geloof is een weg

Theologie leert je dat je niet de eerste bent die gelooft, die vragen stelt, die een weg door het leven moet vinden. Je identiteit ontdek je niet alleen. Er is een rijke schat aan verhalen, ideeën en inzichten in de geloofstraditie. Theologie is juist de wetenschap die zich bezighoudt met het bestuderen van deze bronnen. Met hen ontdekken we dat geloof een weg is, een proces waarbij we samen optrekken om zinvol te leven, met God en met elkaar, in Christus.


Deze stream in je studiepakket?

Als je deze stream volgt in het kader van je studie en je studiebegeleider dit als onderdeel van je studie heeft goedgekeurd, dan sluit je deze stream af met een essay. Het essay heeft een omvang van 2.000 à 3.000 woorden en is geschreven in goed Nederlands. In je essay behandel je de hoofdpunten van de theologie-stream en reflecteer je op de vraag welke leermomenten deze voor jou heeft bevat.

vlnr: Archibald van Wieringen en Anton ten Klooster


Meer informatie over de Tilburg school of Catholic Theology

Lees alle nieuwsberichten van de stream Theologie.